فرمول ساخت انواع رنگ موهای گیاهی

رضا صادق زاده

رنگهای مو بطوری کلی بر دو نوع تقسیم می شوند قبل از کاربرد هر نوع رنگ مو باید قبلا آن را روی قسمت کوچکی از پوست سر آزمایش و از بی خطر بودن آن از نظر اثرات نامطلوب آنها اطمینان حاصل نمود برای سیاه کردن موی سر و ریش و ابرو و فرمول ساخت هر کدام با ما همراه باشید

فرمول ساخت رنگ مو، انواع رنگ موهای گیاهی

گیاهان مورد مصرف در رنگ کردن مو

تهیه خضاب طبی با میخک: جهت قهوه ای شدن رنگ موها و تهیه خضاب طبی 25 گرم میخک را با 25 گرم حنا مخلوط کرده نرم سائیده با روغن کنجد خمیر نموده و پس از 24 ساعت آن را بر سر ضماد نمائید و ببندید و پس از چند ساعت بشوئید.
تخم حماض: ترشک، پوست سبز گردو، انار، بابونه، برگ اندیگو رنگ در رنگ کردن مو مصرف دارند.
در صنعت از شیره قالیون (ریشه گیاه شیر پنیر) تنطور قرمزی بدست می آورند که در رنگ کردن پشم بکار می رود.
از جوشاندن گلهای زرد قالیون در محلول زاج مایعی بدست می آید که به پشم رنگ نارنجی می دهد.

درمان ریزش موی سر به روش طب سنتی
شیر پنیر از تیره روناس است و حیواناتی که از ریشه شیرپنیر تغذیه می نمایند.
استخوان آنها رنگ قرمز سفید شده حنا 20 گرم، رنگ یا وسمه 20 گرم، پوست یا گل گردو 10 گرم، همه را نرم کوبیده سرشب بر سر ضماد نمایند.
موی را سیاه کند و قوی گرداند: آمله مقشر ( بی هسته)، برگ مورد، پوست بیخ (ریشه) صنوبر و کاج منظور است برابر هم کوبیده در آب بپزند تا مهرا گردد و صاف کنند و هم چندان روغن کنجد یا روغن زیتون بیافزایند و بجوشانند تا روغن بماند

هماه روغن املا که در عطاری است و از پاکستان و هند می آورند ( محصول طب سنتی ما است که آنها می سازند روغن آمله)
روغن دیگری که مو را سیاه کند تا شش ماه سیاهی آن بماند: سر میوه نارنگیل را با سوراخ کوچک باز کرده مایع داخل آن را در ظرفی ریخته هیجده درم آن را با ده درم آمله بدون هسته و دو درم براده آهن و نیم درم بوره ارمنی در هم بسایند و همه را مخلوظ و در میان نارگیل جا دهند و تمام آن را گل حکمت گیرند (گل رس اطراف آن بمالند) و در میان آتش نهند چنانکه یک ساعت بگذرد از آتش بردارند روغنی که از آن زائیده شود جدا کرده در موی مالند که مقصود بدست آید.

رنگهای مو بطوری کلی بر دو نوع تقسیم می شوند

1- رنگهای که فقط بر قشر خارجی مو اثر است.
2- رنگهایی که در پوشش شاخی مو نفوذ می نمایند.

در رنگهای نوع اول می توان از سرمه یا (کحل) به نام شیمیائی Trisulphide antimony نام برد که در مصر قدیم مورد استفاده قرار می گرفت و در حال حاضر بعلت امکان تحریک پوست سر استعمال آن متروک شده است.

از رنگهائی که در سنج مو نفوذ می کنند حنا و مشتقات آنیلین قابل ذکر است. حنا و رنگ که بطور سنتی بعنوان رنگ موی حنائی و مشکی مورد استفاده بوده و هست از انواع کاملا بی ضرر برای موی سر بشمار می روند.

نکاتی مفید برای موخوره مو
قاعده کلی آنست که قبل از کاربرد هر نوع رنگ مو باید قبلا آن را روی قسمت کوچکی از پوست سر آزمایش و از بی خطر بودن آن از نظر اثرات نامطلوب آنها اطمینان حاصل نمود. طریقه آزمایش کردن حساسیت پوست سر در مقابل هر نوع رنگ مو آنست که قسمتی از پوست سر را با الکل تمیز کرده، رنگ و مواد اکسیدان کننده آن را طبق دستور مربوط در آن ناحیه بکار می برند و پس از 24 ساعت می شویند چنانچه شخص در مقابل این رنگ حساسیت داشته باشد نوعی واکنش نامطلوب در محل احساس می شود.

پاره ای از رنگ موهای شیمیائی با گذشت زمان نمکهای فلزی خود را روی سرآزاد می کنند که در مقابل اکسیژن هوا تیره شده و برای مدت بیشتری دوام رنگ را تضمین می کنند. این قبیل رنگ موها به نام (رنگ موی ترمیمی) نامیده می شوند که در حقیقت نوعی رنگ موی تدریجی بشمار می روند و ذیلا ٌ چند نمونه از آنها ذکر می شود:

رنگ موی ترمیمی

فرمول شماره یک
استات سرب 15 گرم، گوگرد تصفیه شده 2 گرم، گلیسرین 4 سانیمتر مکعب، آب مقطر تا یک لیتر
طرز تهیه: گوگرد را با گلیسرین بصورت خمیر در آورید و با قسمتی از آب مقطر رقیق کنید. سپس استات سرب را جداگانه در بقیه آب مقطر حل و روی قسمت اول اضافه نموده مرتباً بهم بزنید.

فرمول شماره 2
استات سرب 6 گرم، هیپوسولفیت سدیم 18 گرم، گلیسرین 50 سانتی مکعب، الکل 90 درصد 60 سانتیمتر مکعب، آب مقطر تا یک لیتر
طرز تهیه: هیپوسولفیت سدیم را در یک سوم آب و استات سرب و گلیسرین را در ثلث دیگر حل نموده بتدریج روی قسمت اول بریزید. سپس الکل و بقیه آب را اضافه نموده بلافاصله در بطری بریزید. پیش از بستن سرپوش بطری یک قطره اتر روی سطح مایع داخل آن اضافه کنید. این محلول کانلا بی رنگ است و باید در بطریهای آبی یا کهربائی رنگ نگاهداری شود.

فرمول شماره 3
سونتیرات دوبیسموت 14 گرم، آب 60 سانتیمتر مکعب، اسید نیتریک 20 سانتیمتر مکعب سونتیرات را با آب مخلوط و در ظرف فلزی روبازی بریزید و قدری حرارت دهید و در همین حال اسید را به مقادیر خیلی کم در محلول وارد و سپس حاصل را به محلول زیر اضافه نمائید.
اسید تار تاریک 10 گرم، جوش شیرین 12 گرم، آب یک لیتر
مجموع را از صافی عبور داده و رسوب آن را بگیرید و آن را با آب شستشو داده و در محلول قوی آمونیاک حل کنید و مواد زیر را بر آن بیفزائید.
هیپوسولفیت سدیم 7 گرم، گلیسرین 30 گرم، آب 100 سانتیکتر مکعب؛ این ترکیب موی سر را قهوه ای خواهد نمود.

رنگ موی پوست گردو

پوست تازه گردو سبز 90 گرم، زاج 12 گرم، روغن زیتون 480 گرم، اسانس معطر بقدر کافی
پوست گردو و زاج را در دهان بکوبید و با روغن زیتون مخلوط کرده حرارت دهید تا رطوبت آن تبخیر شود سپس صاف نموده بگذارید خشک شود و اسانس را اضافه کنید.

بسته بندی رنگ مو

پاره ای از رنگ موها در دو قسمت مجزا تهیه و نگاهداری می شوند که هر قسمت مکمل قسمت دیگری بوده و طبق دستورالعمل بهنگام مصرف مخلوط و یا آنکه یکی پس از دیگری یکار برده می شوند. (رنگ موهای ژاپنی و چینی موجود در بازار)
در بسته بندی این قبیل رنگ موها معمولا یک مسواک سفید در درون بسته اول و یک مسواک مشکی در درون بسته دوم گذاشته شده است. با آنکه دستورالعمل مصرف داروی تهیه شده در کارخانه های مختلف متفاوت است یک نوع طریقه کاربرد از نظر نمونه در اینجا ذکر می شود.

ابتدا موی سر را بشوئید و با حوله خشک کنید، سپس مقداری از محتوی بطری شماره یک را در یک نعلبکی ریخته و مسواک سفید به موی سر بمالید. بلافاصله بهمین ترتیب با مسواک سیاه از محتوی بطری شماره 2 مصرف کنید. طوری عمل نمائید که پوست بدن در اطراف موی سر حتی المقدور آلوده به رنگ نشود و در صورت آلوده شدن با اسفنج مرطوب محل را پاک کنید. مدتی صبر کنید تا رنگ مورد نظر ظاهر شود سپس با آب و صابون یشوئید.

رنگ موی دوگانه (بلوند)

بطری الف
پیرو گالول 2 گرم، الکل طبی 90 درصد 30 گرم، آب مقطر 90 گرم

بطری ب
نیترات نقره 1/5 گرم، محلول آمونیاک 3 گرم، آب مقطر 120 گرم

رنگ موی دوگانه ( قهوه ای)

بطری الف
پیرو گالول 2 گرم، الکل طبی 90 درصد 30 گرم، آب مقطر 90 گرم

بطری ب
نیترات نقره 3 گرم، محلول آمونیاک 8 گرم، آب مقطر 120 گرم

رنگ موی دوگانه (مشکی)

بطری الف
پیرو گالول 2 گرم، الکل طبی 90 درصد 30 گرم، آب مقطر 90 گرم

بطری ب
نیترات نقره 4 گرم، محلول آمونیاک 15 گرم، آب مقطر 120 گرم

رنگ موی جامع (در یک بطری)

پیرو گالول 4 گرم، سولفیت سدیم 8 گرم، آب مقطر 120 گرم،

بلوند خاکستری
پیرو گالول 4 گرم، سولفیت سدیم 8 گرم، آب مقطر 200 گرم، نیترات کبالت 2 گرم

بلوطی
نیترات کبالت 10 گرم، پیرو گالول 4 گرم، سولفیت سدیم 8 گرم، آب مقطر 200 گرم

قهوه ای تیره
پیرو گالول 4 گرم، سولفیت سدیم 8 گرم، آب مقطر 200 گرم، نیترات کبالت 20 گرم

مشکی
پیرو گالول 5 گرم، سولفیت سدیم 10 گرم، کلرورفریک 10 گرم، آب مقطر، نیترات نیکل 20 گرم
طرز تهیه: سولفیت سدیم را در آب مقطر حل کنید سپس به ترتیب پیرو گالول و کلرورفریک را اضافه نمائید. بطریهای حاوی این محلول باید کاملا پرشده و با چوب پنبه محکم بسته شده باشد تا از اکسید شدن محتویات آن جلوگیری شود.

بلوند
نیترات نقره 10 گرم، سولفیت مس 15 گرم، اسید سیتریک 20 گرم، آب مقطر یک لیتر

قهوه ای
اسید پیرو گالیک 15 گرم، محلول آمونیاک 8 گرم، الکل طبی 90 درصد 30 گرم، آب 90 گرم
اسید را در الکل حل نموده و سایر اجزا را اضافه کنید.

مشکی
آمیدول 5 گرم، سولفیت سدیم 8 گرم، الکل در درصد 30 گرم

رنگ کردن مو. خضاب
گل بابونه کاپیتول گل بابونه (ماتریکاریا شامومیلا) جوشانده به مدت 20 دقیقه در آب اثر ضدعوفونی و رفع طفیلی موی سر دارد بور را به شفاف طلائی و بلوطی را به بور تبدیل می کند.

گل بابونه، گل ریواس و ترشی عصاره ریواس: جوشانده مخلوط موها را زیبا و شفاف و درخشنده خواهد کرد و خرمائی را به طلائی و بلوطی را به خرمائی تبدیل خواهد کرد.

موخوره چیست؟ چگونه باعث ریزش مو می شود
سنبل الطیب: عصاره ریشه سنبل الطیب دارای منگنز زیاد بوده و مالیدن آن سبب مشکی شدن مو خواهد شد.
زهره حیوانات و پرندگان: استفاده از کیسه صفرای حیوانات و پرندگان و مالیدن آنها با روغن زیتون به پوست بعد از کندن موی سفید موی سیاه می رویاند.
میوه سرو و برگ آن: عصاره میوه و برگ سر و موی سفید را به مشکی تبدیل می کند.

برگ و میوه تمشک: پخته برگ و میوه تمشک مو را سیاه می کند و خضاب خوبی است و مداومت در استفاده آن مانع سفید شدن مو می شود. (به علت داشتن منگنز)

برگ گردو، لفافه سبزمیوه گردو سائیده، زنگ آهن، سرکه: مخلوط پخته یک هفته در آفتاب گذاشته هر روز بهم بزنید خضابی خوشرنگ به دست می آید.
پخته سماق مو را سیاه می کند.

پخته ریشه سنبل الطیب را برای سیاه شدن و رشد موی سر و ریش و صورت ضماد شود.
مانع سفید شدن مو می شود.
ترکیبات منگنز عامل سیاه شدن مو می شود.
خوردن هلیله کابلی مانع سفید شدن مو می شود.

شاخه باریک زیتون را چون در ظرف سفالی ریخته و در کوره گذاشته تا زغال شود بهترین سرمه بوده و در گذشته به عنوان توتیا به کار می رفته.
خضاب جهت مشکی کردن مو: چون سر کدوئی را بریده و در آن زنگ آهن ریخته و مجددا سر آن را با همان تکه ببندید و چهل روز بگذرد و بعد آب آن را گرفته و با حنا مخلوط کنید خضاب خوبی برای مشکی کردن مو خواهد شد. (با گودر مازو مخلوط شودتر خواهد شد.)

تهیه جوهر سیاه، بنفش، قرمز
هم وزن دوده صمغ است، هم وزن هر دو مازو، هم وزن هر سه آب است آنگاه زور و بازو
برای تهیه جوهر سیاه از مازوی سیاه استفاده می شود.
برای تهیه جوهر قرمز مازوی قرمز را در آب اسیدی می جوشانند رنگ قرمز جدا می شود.
برای تهیه جوهری بنفش مازوی قرمز را در آب قلیائی (سود یا پتاس رقیق) می جوشانند رنگ بنفش می دهد.

برای ساخت انواع مرکب ها و جوهر ها برای نوشتن و کپی و استامپ و غیره به کتاب فرهنگ فرآورده های صنعتی انتشارات اطلس ترجمه بیشتر بختی مراجعه کنید.
برگ توت سفید+ انجیر سیاه+ برگ انگور با آب باران بجوشانند و موی را با آن بشویند سیاه می کند.
تانن با آهن، رنگ سیاه می دهد.
افسنطین اگر با مرکبات ترکیب شود رنگ مرکب ثابت می ماند و تغییر رنگ نمی دهد.

با اسپند شپش موی سر را درمان کنید
حنا و آب اکسیژنه 20 حجم بطور متناوب جهت رنگ کردن موی سر رنگ حنائی روشن، رنگ حنا، مخلوط حنا با گرد گیاهان مولد نیل (اندیگو Indigo) رنگ تیره رنگ نسبتا ثابت: تیره حتی آبی سیاه می دهد: مقدار کمی اسیدبوریک یا اسید سیتریک یا اسید آدیپیک اسیدیته آن را به 5/5 می رساند.
حنا در صنعت منبت کاری برای رنگ کردن چوب به رنگ آکاژور رنگ پشم و چرم مصرف دارد. از جوشاندن گل های گیاه شیر پنیر (قالیون- خایه گنجشک) در محلول زاج مایه ای بدست می آید که به پشم رنگ نارنجی می دهد.

(دوده هیمه صنوبر و صمغ عربی و مقل) مرکب مفید برای ضماد و سوختگی است.
آب آب پز مازو رنگ مشکی مو است.
شاخه و برگهای نسترن (بیشتر دگار: غده ها) را هم در آب بپزند رنگ مو است.
اگر برگ توت را با برگ مو و برگ مو و برگ انجیر سیاه در آب باران بپزند مو را سیاه کند.

یک عدد خیار بزرگ کاملا رسیده و زرد شده را از وسط به دو نیم کرده و مقداری جو در گوشت آن فرو می کنند بعدا جوانه می زنند و بعد خشک می شود آن را کوبیده و آن را با حنا و ماست به سر می بندند و چنانچه چند بار با پرمنگنات محلول آن را آبیاری کنید باعث جدب منگنز در جو خواهد شد و به مشکی شدن مو کمک می کند.

جهت سرخ شدن رنگ مو: مقداری کندر و سعد را مخلوط کرده و جوشانده و سر را با آب بشوئید کندر را جوشانده و آب آن را با پودر 20 گرم شوره (نیترات پتاسیم) 10 گرم مرمکی و 10 گرم باقالای مصر (ترمس) خمیر نموده و بر موها بمالید.
اگر مقداری پوست سبز گردو را با کمی زنگ آهن مخلوط کرده و نرم بکوبید و آن را در سرکه بجوشانید خضابی پررنگ و قوی بدست می آید که ضماد آن به سر جهت رنگ کردن موی سر تقویت پیاز موی سر و ریش و رفع ریزش آن مفید است.

رنگ موی مشکی

گل ریواس گل بابونه جوشانده
پوست سبز گردو خشک کرده
یک قاشق غذا خوری گل بابونه (25 گرم) گل ریواس (25 گرم) با یک لیتر آب جوشانده حنا و قهوه را در آن خمیر کرده ( یک قاشق قهوه حنا 3 قاشق) روی موها گذاشته شب روی سر صبح بشوئید.
در سرد مزاجی خانم ها شاهی و تخم شاهی را با عسل بخورند و رنگ بنفش بپوشند

در زمانی که مو را با رنگ طبیعی (گیاهی) رنگ کرده اید یا با رنگ های معدنی ( رنگهای چینی که ترکیبات فلزی) و در زمانی که PHپوست اسیدی است به خاطر بسته شدن پولکهای کوتیکولی اطراف ساقه مو (مثل پولک ماهی) رنگ نمی تواند داخل نفوذ کند و مو رنگ نمی گیرد.
در زمان عادت خانم ها می گویند مویشان رنگ نمی گیرد که احتمالا به خاطر همین تعریق و اسیدی بودن PH پوست و بسته بودن پولک های کوتیکول مو است.

در عوض محیط قلیائی باعث باز شدن کوتیکول ها می شود (آمونیاک، جوش شیرین) و مو بهتر رنگ می گیرد.
همانگونه که در محیط اسیدی شیر بهتر منعقد شده و به پنیر تبدیل می شود مو نیز که پروتئین گوگرددار است همین حالت را دارد (در انعقاد شیر نمک هم اضافه می کنند مه در شامپوها نیز اضافه می کنند) و منافذ مو بسته می شود.
برای اینکه رنگ موی مشکی (مثل دلاویز) موها را رنگ کنند اول باید سر را حنا گذاشت تا موهای سفید به رنگ حنا در آیند (قرمز) بعد از آن رنگ موی گیاهی گداشت تا سیاه شود.

برای سیاه کردن موی سر و ریش و ابرو

30 گرم دانه اسفند را در 200 میلی لیتر آب پخته پس از سرد شدن حاصل را به موها بمالید بعد از نیم ساعت بشوئید.
برای پیشگیری از سفید شدن مو هفته ای سه بار روغن زیتون به موها بمالید.
برای سیاه کردن مو یک مشت برگ سماق را در دو لیوان آب پخته به موها یمالید بعد از 20 دقیقه بشوئید. ( تقویت کننده است)
برای سرخ کردن مو: به مقدار مساوی روغن فندق را با روغن زیتون مخلوط نمود به موها یمالید بعد از نیم ساعت بشوئید.
مصرف هر روز و سیر موها را سیاه می رویاند.

مخلوط کوبیده برگ سنا و حنا را خمیر کرده و به موها بمالید بعد از نیم ساعت بشوئید رنگ مو را حنائی می کند
رنگ موی آلبالوئی (شرابی) وسمه (رنگ حنا) به اضافه حنا و روناس و چای پودر شده.
رنگ موی آلبالوئی: روناس+ ریواس+ حنا+ قهوه+ مقدار اندکی زاج سفید+ چای ترش (چای مکه یا گل تمر)+ عصاره تفاله چای+ گل بابونه+ جوشانده پوست انار.

برای سفید کردن مو: بخور گوگرد و سپس مالیدن سرکه مو را سفید می کند. (بخور گوگرد سمی است) تخم ترب پودر شده به اضافه کافور و گوگرد به سر ببندند موی سر را سفید می کند.

مطالب مرتبط