درمان و پیشگیری سریع اسهال کودکان

رضا صادق زاده

مهمترین اقدام در درمان اسهال، پیشگیری از کم آبی بدن کودک است شایع ترین علت اسهال در کودکان زیر دو سال غذا است

درمان اسهال کودکان

درمان سریع اسهال کودکان

اسهال و استفراغ از بیماری‌های شایع دوران کودکی هستند و با وجود اینکه در بزرگسالی هم اتفاق می ‌افتند، اما بروز آن در بچه‌ها و به خصوص دوران شیرخوارگی بسیار مهم تلقی می‌ شود.

اسهال چیست؟
کودکان معمولا مدفوع شل را تجربه میکنند که اسهال نیست. در صورتیکه اگر کودک بیش از معمول همیشه دفع مدفوع داشته باشد و موفوع آن آبکی باشد احتمال ابتلا به اسهال زیاد است. اگر کودک شما دفع مدفوع شل داشته باشد او دارای اسهال ملایم است. درحالیکه این مدفوع در چندبار در روز باشد اسهال شدید میشود.

رژیم غذایی برای درمان استفراغ و اسهال کودکان
چه اسهال شدید باشد و چه ملایم، اسهال در کودکان هشداری است برای مراقبت بیشتر مادر. اسهال به تنهایی نگران کننده نیست مگر اینکه باعث دهیدراته شدن بدن کودک شود. در حقیقت هیدراسیون عارضه اصلی اسهال است. اگر کودک شما فعال است و مدام دور خانه می چرخد و آب می خورد کمتر نگران خواهید بود. اسهال معمولا در چند روز اولیه بهبود یافته و همه چیز مانند سابق میشود.

قصد من از نگارش این یادداشت، آموزش نکاتی اساسی در پیشگیری از آن است چون تأکید روی اسهال و استفراغ به علت عوارضی است که بر جای می گذارند.

چقدر اسهال در میان کودکان رایج است؟
اسهال معمولا در کودکان 1 تا 5 سال بسیار رایج بوده و گاهی در هر هفته کودک ممکن است چند روز اسهال باشد.

ابتلا به اسهال و استفراغ با گرمی هوا
اگر بتوانید از بروز آنها جلوگیری کنید و یا لااقل از بروز عوارضی مانند کم‌آبی ناشی از آن پیشگیری کنید، بهترین اقدام را در روند درمان انجام داده‌اید. اما چطور می‌ توانید این کار را انجام دهید.

اول از همه باید بدانید بچه‌ها تا پیش از شش ماهگی تنها باید با شیر مادر تغذیه شوند. شیوع اسهال و استفراغ در کودکانی که از شیشه و پستانک استفاده می ‌کنند، بیشتر است، چون این وسایل به راحتی آلودگی‌ها را انتقال می ‌دهند. چه دست‌های آلوده‌ای که پستانک یا سرشیشه را بارها در دهان کودک می ‌برد!

علل اسهال در کودکان
دلایل زیادی برای بروز اسهال در کودکان وجود دارد. فرشته کوچولوی شما ممکنه عفونت باکتریایی یا ویروسی داشته باشد یا گاهی عدم تحمل غذایی، انگل گوارشی و یا مصرف آنتی بیوتیک.

اغلب موارد اسهال از نوع ویروسی است، ولی اگر اسهال میکروبی و انگلی اتفاق بیفتد، باید خیلی مواظب باشید، چون غیر از عارضه کم‌آبی، با تب و وجود خون در مدفوع نیز همراه است. بنابراین اگر کودک شما دل‌پیچه دارد و خون و بلغم (تکه‌های سفید رنگ) در مدفوع او می ‌بینید، موضوع را جدی گرفته و به پزشک مراجعه کنید تا با تشخیص سریع و تجویز آنتی‌بیوتیک اختصاصی، روند درمان تسریع شود.

شما برای جلوگیری از عوارض کم‌آبی و افت فشار خون احتمالی و یا حتی شوک، باید حتماً از پودر او.‌آر.اس ( (ORS استفاده کنید. یک بسته ی آن را در یک لیتر آب جوشیده حل کرده و خنک کنید و با قاشق یا فنجان به کودک بدهید. مبادا آن را در شیشه شیر بریزید. سعی کنید هر چند دقیقه یک قاشق به او بدهید، به خصوص اگر کودک استفراغ می ‌کند. کودک مبتلا به کم‌آبی، با میل و رغبت از این مایع معجزه‌آسا خواهد نوشید.

پیشگیری از اسهال در کودکان، درمان اسهال
دادن تکه‌های خرد شده یخ (یخ پودری شکل) نیز مناسب است. او.آر.اس نه تنها آب، بلکه املاح اساسی مثل سدیم و پتاسیم را داراست.

اسهال چقدر طول میکشد؟
اسهال معمولا 5 تا 7 روز طول می کشد. در حالیکه، بندرت اتفاق می افتد که دو هفته طول بکشد. اگر اسهال مرتبط با الگوی غذایی باشد، غذای او را تغییر دهید.

در درمان اسهال معمولا پزشک کودک را از نظر داروی مصرفی و سابقه خانوادگی بررسی میکند و سپس دمای بدن کودک، فشار خون او و علائم دهیدراسیون را چک میکند و محل درد و شدت آن را می پرسد. آزمایش خون و مدفوع نیز تجویز میشود.

استفراغ و اسهال، شایع ترین بیماری تابستان
تغذیه کودک شیرخوار را همچنان با شیر مادر ادامه بدهید و اگر غذا می ‌خورد، لزومی به پرهیز غذایی نیست. همه چیز بخورد، ولی مایعات شیرین که تشدید کننده اسهال است را قطع کنید و به جای آن دوغ و ماست به کودک بدهید.

اگر آب‌میوه دوست دارد، حتماً به طور طبیعی، آن را در منزل تهیه کنید و مصرف نوع آماده صنعتی آن ممنوع است.
میوه سیب خیلی خوب است اما آب سیب به بچه ندهید. بهترین مایع آب و او.آر.اس است.

پیشگیری از اسهال در کودکان زیر دوسال
مادران عزیر باید موارد زیر را برای پیشگیری از اسهال در کودکان زیر دو سال خود رعایت کنند:

شستن دست ها
تمیز کردن دستشویی
شستن خوب میوه و سبزی
رعایت بهداشت آشپزی
نوشیدن متعادل آب

توجه: چندی پیش شرکت تولیدکننده‌ای برای بهبود طعم بد او.آر.اس، مواد طعم‌دار به آن افزوده بود که این اشتباه جبران‌ نشدنی است، چون بچه‌ای که حتی کم‌آبی ندارد، از طعم آن خوشش می ‌آید و با نوشیدن آن، تنظیم املاح سدیم و پتاسیم‌ در بدنش به هم می‌ خورد که این مشکل‌آفرین خواهد بود.

درمان اسهال نوزاد با شیر مادر
برگرفته از تبیان و اوما

مطالب مرتبط